Sinds 1 april 2026 gelden de verjaringsregels uit de artikelen 35 en 50 Kaderdecreet Vlaamse Handhaving (KVH) voor stedenbouwkundige misdrijven en inbreuken.
Deze verjaringsregels bepalen onder meer hoelang een herstelinstantie publieke herstelmaatregelen kan opleggen.
Publieke herstelmaatregelen
- 5 jaar vanaf de dag waarop de herstelinstantie via een proces-verbaal of verslag van vaststelling kennis kreeg van de publieke schade of van de verzwaring ervan en de identiteit van de overtreder
- 20 jaar nadat het misdrijf, de inbreuk of de normschending is gepleegd: deze termijn is de absolute verjaringstermijn
De gemeenrechtelijke schorsings- en stuitingsgronden van burgerlijke rechtsvorderingen uit onrechtmatige daad zijn van toepassing op deze verjaringstermijnen (lees meer in artikel 50 §1 lid 4 KVH).
Er geldt sinds 1 april 2026 voor de verjaringstermijn van stedenbouwkundige misdrijven en inbreuken dus geen planologisch onderscheid meer. Het is dus voor de verjaringstermijn niet meer relevant of de feiten plaatsvinden in ruimtelijk kwetsbaar gebied of een openruimtegebied (oud artikel 6.4.3 VCRO).
Lopende dossiers
De verjaringstermijnen gelden sinds 1 april 2026 voor de lopende en niet-verjaarde dossiers. Ze gelden dus niet voor dossiers die reeds volgens de oude regels zijn verjaard vóór 1 april 2026 (artikel 105 §3 lid 1 KVH).
Als het recht om publieke herstelmaatregel op te leggen of te doen opleggen is ontstaan vóór 1 april 2026, beginnen de nieuwe termijnen pas te lopen vanaf 1 april 2026. Al mag de totale duur van de verjaringstermijn de verjaringstermijn die van toepassing was vóór 1 april 2026 niet overschrijden (lees meer in artikel 105 §3 lid 2 KVH).
Uitzondering
Het recht om publieke herstelmaatregelen op te leggen kan nooit verjaren:
- voor het verval van de strafvordering: die verjaringstermijn is 10 jaar vanaf de dag waarop het misdrijf is gepleegd
- voor de mogelijkheid om een bestuurlijke sanctie op te leggen
Gevolg verjaring
De verjaring heeft tot gevolg dat er geen publieke herstelmaatregel meer mogelijk is. Al betekent verjaring niet dat er plots sprake is van een vergunde toestand. De illegaliteit blijft bestaan zolang er geen vergunning is of vergund feitelijk herstel plaatsvindt.
Nieuwe Strafwetboek
Goed om te weten: Het nieuwe Strafwetboek treedt dinsdag 1 september 2026 in werking. Ook de Vlaamse regelgeving wordt via haromisatiedecreten aangepast aan het nieuwe strafrechtelijke kader.