Op 3 november 2026 traden de wijzigingen aan de bevoegdheidsverdeling voor een aantal Vlaamse en provinciale projecten in werking. Met het wijzigingsbesluit wil de regering de bevoegdheidsverdeling in het Aanwijzingsbesluit verduidelijken. Bepaalde dossiers werden volgens de Vlaamse Regering immers nodeloos naar een hoger bevoegdheidsniveau getild.
Tijdelijke overwelving of inbuizing
Een omgevingsvergunningsaanvraag die uitsluitend betrekking heeft op een tijdelijke overwelving of inbuizing van een waterweg of een onbevaarbare waterloop van categorie 1 of 2 wordt niet langer respectievelijk als een Vlaams of provinciaal project beschouwd.
Opsporen en winnen aardwarmte
Alleen het opsporen en het initieel winnen van aardwarmte vanaf een diepte van 500 meter ten opzichte van het TAW-referentiepunt blijven Vlaamse projecten.
Voor het overige is de provincie de bevoegde overheid.
Gebouwen of gebouwencomplexen van minstens 50.000 m²
De vroegere formulering zorgde ervoor dat kleine latere wijzigingen aan gebouwen en gebouwencomplexen met een totale nuttige vloeroppervlakte van minstens 50.000 m² ook op Vlaams niveau werden behandeld.
Vanaf 3 november 2026 vormen alleen de volgende wijzigingen in gemeenten met minder dan 200.000 inwoners nog een Vlaams project, met name wanneer:
- de totale bruto vloeroppervlakte toeneemt met minstens 50.000 m², met uitsluiting van de bruto vloeroppervlakte met de functies wonen, landbouw in de ruime zin en industrie en bedrijvigheid
- een vergunningsplichtige functiewijziging betrekking heeft op een totale bruto vloeroppervlakte van minstens 50.000 m², met uitsluiting van de bruto vloeroppervlakte met de functies wonen, landbouw in de ruime zin en industrie en bedrijvigheid
Niet langer de nuttige vloeroppervlakte, maar de bruto vloeroppervlakte is daarbij bepalend. Die bruto vloeroppervlakte is de som van de vloeroppervlakte voor alle bouwlagen, met inbegrip van de buitenmuren. Dit maakt de regeling volgens de Vlaamse Regering eenvoudiger toepasbaar.
Voor kleine wijzigingen die onder de minimale oppervlakte blijven, blijft de gemeente de bevoegde vergunningverlenende overheid.
Voorbeeld volgens de Nota aan de Vlaamse Regering bij het wijzigingsbesluit:
| Aanvragen en enkel toename/ functiewijziging van minimale oppervlakte | > 200.000 inwoners | Centrumsteden | Niet-centrumsteden |
|
Kantoor > 50.000 m² |
Gemeente |
Vlaanderen |
Vlaanderen |
|
Kantoor > 20.000 m² en < 50.000 m² |
Gemeente |
Gemeente |
Gemeente |
|
Kantoor < 20.000 m² |
Gemeente |
Gemeente |
Gemeente
|
Kleinhandel neemt toe met meer dan 20.000 m²
De deputatie is bevoegd voor de aanvragen voor kleinhandelsactiviteiten als de totale netto handelsoppervlakte met meer dan 20.000 m² toeneemt of als een vergunningsplichtige functiewijziging betrekking heeft op een totale netto handelsoppervlakte van minstens 20.000 m². Behalve wanneer deze gelegen zijn in de centrumsteden Aalst, Antwerpen, Brugge, Genk, Gent, Hasselt, Kortrijk, Leuven, Mechelen, Oostende, Roeselare, Sint-Niklaas en Turnhout. Die centrumsteden zijn zelf bevoegd.
Voorbeeld volgens de Nota aan de Vlaamse Regering bij het wijzigingsbesluit:
| Aanvragen en enkel toename/ functiewijziging van minimale oppervlakte | gemeenten > 200.000 inwoners | Centrumsteden | Niet-centrumsteden |
|
Kleinhandel > 50.000 m² |
Gemeente |
Vlaanderen |
Vlaanderen |
|
Kleinhandel > 20.000 m² en < 50.000 m² |
Gemeente |
Gemeente |
Provincie |
|
Kleinhandel < 20.000 m² |
Gemeente |
Gemeente |
Gemeente |
Golfterreinen
Aanvragen met betrekking tot de initiële aanleg of de oppervlakte-uitbreiding van golfterreinen van 18 holes of meer, oefenholes niet inbegrepen, zijn Vlaamse projecten. Voor latere veranderingen aan deze projecten of de herinrichting ervan blijft de gemeente de bevoegde vergunningverlenende overheid.
Einsteintelescoop
Het belang en de impact van de Einsteintelescoop reiken verder dan de betrokken gemeenten en de provincie Limburg. De telescoop is bovendien van strategisch belang voor heel Vlaanderen. Daarom worden vergunningsaanvragen met betrekking tot de Einsteintelescoop aangeduid als Vlaamse projecten.
Onder Einsteintelescoop wordt verstaan: het grootschalig internationaal wetenschappelijk infrastructuurproject om zwaartekrachtgolven te meten.
Inwerkingtreding
Deze nieuwe bevoegdheidsregels gelden voor dossiers ingediend vanaf 3 november 2026. Aanvragen die uiterlijk op 2 november 2026 werden ingediend bij een bepaalde overheid, worden door die overheid verder behandeld.