Elke week lichten de juridische experten van Schulinck Omgevingsrecht een interessant arrest binnen het Vlaamse omgevingsrecht toe. Deze week is dat het arrest van het Hof van Cassatie van 26 maart 2026 (nr. C.25.0002.N) over het recht op planschadevergoeding bij een tijdelijk bouw‑ of verkavelingsverbod dat voortvloeit uit een RUP.

Tijdelijk bouwverbod en planschade

Het betrokken perceel ligt in woonuitbreidingsgebied. Voor de inwerkingtreding van een ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) kwam het perceel in aanmerking voor bebouwing of verkaveling (in dit geval groepswoningbouw). Het RUP behoudt de bestemming woonuitbreidingsgebied, maar voert een tijdelijk bouw‑ en verkavelingsverbod van 20 jaar in.

Na de weigering van een verkavelingsvergunning vordert de eigenaar van het perceel een planschadevergoeding (artikel 2.6.1 §2 VCRO). De rechter in eerste aanleg en in beroep wijzen deze vordering af. Er zou namelijk geen planschade ontstaan omdat de bestemming van het perceel formeel ongewijzigd blijft en het slechts om een tijdelijk verbod gaat.

Een planschadevergoeding kan worden verkregen als het betreffende perceel (artikel 2.6.1 §2 VCRO):

  • voor de inwerkingtreding van een RUP in aanmerking kwam voor een vergunning om te bouwen of te verkavelen of een vrijgavebesluit
  • na de inwerkingtreding van een RUP niet meer in aanmerking komt voor een vergunning om te bouwen of te verkavelen

Oordeel Hof

Het Hof van Cassatie vernietigt het arrest van het hof van beroep. Artikel 2.6.1 §2 VCRO vereist alleen dat de vergunningverlenende overheid nagaat of het perceel door de inwerkingtreding van een RUP niet langer in aanmerking komt voor een bouw‑ of verkavelingsvergunning, terwijl dat voordien wel het geval was.

Volgens het Hof vereist artikel 2.6.1 VCRO geen formele wijziging van het bestemmingsgebied waarin het perceel ligt. Het recht op planschadevergoeding hangt samen met het effect van het RUP op de vergunningsmogelijkheden. Zowel een definitief als een tijdelijk bouw‑ of verkavelingsverbod dat voortvloeit uit een in werking getreden RUP kan planschade doen ontstaan.

Schulinck Omgevingsrecht

Meer informatie over planschade vind je in Schulinck Omgevingsrecht. Nog geen abonnement? Vraag dan zeker een proefabonnement aan.