Rechtspraak op vrijdag: PPS als handeling van algemeen belang

De vergunningverlenende overheid kan van stedenbouwkundige én verkavelingsvoorschriften afwijken in een omgevingsvergunning voor handelingen van algemeen belang die een ruimtelijk beperkte impact hebben. Een ruimtelijk beperkte impact is mogelijk vanwege (artikel 4.4.7 § 2 lid 1 VCRO):

• de aard of omvang van de handelingen of
• omdat ze slechts een wijziging of uitbreiding van bestaande of geplande infrastructuren of voorzieningen tot gevolg hebben

Deze afwijkingsmogelijkheid bestaat uit 3 categorieën:

1. handelingen van algemeen belang met van rechtswege een ruimtelijk beperkte impact (artikel 3 § 1 Besluit handelingen algemeen belang)
2. handelingen van algemeen belang die mits motivering beschouwd kunnen worden als handelingen van algemeen belang met een ruimtelijk beperkte impact (artikel 3 § 2 Besluit handelingen algemeen belang)
3. andere handelingen van algemeen belang met beperkte ruimtelijke impact die op gemotiveerd verzoek als dusdanig beschouwd kunnen worden (artikel 3 § 3 Besluit handelingen algemeen belang)

Deze derde categorie kan de vergunningverlenende overheid alleen toepassen wanneer het gaat om een handeling van algemeen belang zoals opgesomd in artikel 2 Besluit handelingen van algemeen belang. (zie bijvoorbeeld RvVb 27 maart 2025, nr. A-2425-0664).

In deze zaak verleent de deputatie in beroep een omgevingsvergunning onder voorwaarden voor sloop en nieuwbouw met residentiële hoofdfunctie en enkele dienstenruimten. De site ligt grotendeels in “gebied voor service-residentie” volgens het toepasselijke gewestplan. Volgens de beroepsindieners gaat het om een project voor private woningbouw, niet verenigbaar met deze gewestplanbestemming. Dergelijk project valt volgens hen ook niet onder het begrip handelingen van algemeen belang omdat het alleen private belangen zou dienen. De deputatie zou daardoor de afwijkingsmogelijkheid voor handelingen van algemeen belang met een ruimtelijk beperkte impact niet kunnen toepassen.

De Raad oordeelt dat de PPS-overeenkomst volstaat om het project als handeling van algemeen belang te kwalificeren (artikel 2, 7° Besluit Handelingen Algemeen Belang). Een bijkomende inhoudelijke toets van de aard van het project is daarvoor niet vereist. Een administratieve overeenkomst tussen een publieke en een private partner in het kader van een totaalproject volstaat.

De Raad aanvaardt bovendien de motivering dat de aanvraag een ruimtelijk beperkte impact heeft. Dit op basis van de voorafgaande projectvergadering en het collegebesluit dat die impact beoordeelt (artikel 3 §3 Besluit Handelingen Algemeen Belang). De deputatie mocht dus rechtsgeldig afwijken van de gewestplanvoorschriften op grond van artikel 4.4.7 §2 VCRO.

Schulinck Omgevingsrecht

Meer informatie over de afwijkingsmogelijkheid voor handelingen van algemeen belang vind je in Schulinck Omgevingsrecht. Nog geen abonnement? Vraag dan zeker een demo aan.